Biznes Ludzie Pieniądze

Kursy akcji a rzeczywista wartość przedsiębiorstw

dr Robert Stalmach, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie
24.10.2011 , aktualizacja: 24.10.2011 15:32
A A A Drukuj
Kurs akcji jest powszechnie akceptowanym kryterium oceny dokonań zarządów przedsiębiorstw. Wzrost kursu akcji oznacza poparcie akcjonariuszy dla polityki realizowanej przez zarząd, jego spadek jest często sygnałem do podjęcia działań mających na celu zmianę kierownictwa firmy
Wykres kursu akcji
Wykres kursu akcji
Dr Robert Stalmach, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie
Dr Robert Stalmach, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie
Zmiana kursu akcji jest też istotnym miernikiem z punktu widzenia akcjonariuszy przedsiębiorstw. W połączeniu z dywidendą odpowiada zmianie wartości ich majątku. Po odjęciu kosztu kapitału własnego - mówi o tym czy kupujący akcje dokonali dobrej czy złej inwestycji.

Mimo to, wielu menedżerów i akcjonariuszy jest przekonanych, że kurs akcji nie odzwierciedla rzeczywistej wartości przedsiębiorstw i ich wyników finansowych. Oczywiście, mają na myśli to, że rynki kapitałowe zaniżają rzeczywistą, fundamentalną wartość przedsiębiorstw.

Czasami menedżerowie i akcjonariusze dostrzegają, że mimo lepszych od konkurentów wyników, wykazywanych w kwartalnych i rocznych sprawozdaniach, akcje ich przedsiębiorstwa zapewniają podobną całkowitą stopę zwrotu. Winą za taki stan rzeczy, sami zainteresowani obciążają najczęściej krótkowzroczność rynków kapitałowych, która w ich ocenie uniemożliwia wiarygodną wycenę długookresowego potencjału przedsiębiorstwa.

Miesiąc przed krachem giełdowym w październiku 1987 roku firma Louis Harris & Associates przeprowadziła badania na próbie tysiąca prezesów firm . Ankieterzy zadawali następujące pytanie: "Czy bieżąca cena rynkowa akcji twojego przedsiębiorstwa jest dokładnym wskaźnikiem jego wartości?". Spośród 58% respondentów, którzy udzielili negatywnej odpowiedzi wszyscy byli przekonani o tym, że rynek zaniżał rzeczywistą wartość kierowanych przez nich przedsiębiorstw.

Z czym związane są takie opinie?

Należy zauważyć istnienie co najmniej dwóch głównych powodów, dla których kurs akcji przedsiębiorstwa może rosnąć wolniej niż by to wynikało z pobieżnej oceny jego wyników finansowych:

Niedoskonałości zysku i innych danych księgowych

Efektywność rynku i dyskontowanie przyszłych informacji w dzisiejszej cenie akcji

Niedoskonałości zysku i innych danych księgowych

Zysk księgowy jest słabym miernikiem wartości tworzonej dla akcjonariuszy. Jest tak dlatego, że kategoria ta:

  • nie uwzględnia zmiany wartości pieniądza w czasie,


  • nie uwzględnia ryzyka,


  • odnosi się w głównej mierze do zdarzeń przeszłych, a nie przyszłych,


  • opiera się na zasadzie memoriałowej, a nie kasowej,


  • jest zniekształcana przez różnice w obowiązujących standardach rachunkowości.


Obliczając wartość ekonomiczną przedsięwzięcia zakłada się, że dany strumień gotówki jest warty więcej dzisiaj niż w przyszłości, gdyż gotówka znajdująca się aktualnie w przedsiębiorstwie może zostać zainwestowana i przynieść dodatkowy dochód.

Wartość ekonomiczną szacuje się wykorzystując stopę dyskontową, która obejmuje wynagrodzenie za ryzyko i z tytułu utraty wartości pieniądza spowodowanej inflacją. Wynika z tego, że nie każdy wzrost skali działalności prowadzi do zwiększania korzyści akcjonariuszy. Korzyści akcjonariuszy wzrosną tylko wtedy, gdy przedsiębiorstwo osiągnie z inwestycji stopę zwrotu wyższą niż stopa dyskonta. Inaczej jest w przypadku zysku księgowego: wzrost zysku możliwy jest także wtedy, gdy akcjonariusze osiągają z nowych inwestycji stopy zwrotu niższe niż ich koszt kapitału. Prowadzi to oczywiście do zmniejszania wartości rynkowej przedsiębiorstwa i dobrobytu akcjonariuszy.

Wzrost lub spadek zysku nie przekłada się bezpośrednio na podobny wzrost lub spadek dobrobytu akcjonariuszy, gdyż zysk nie odzwierciedla ryzyka działalności przedsiębiorstwa ani ekonomicznej wartości przyszłych inwestycji. Ponadto, poziom zysku jest zniekształcony przez stosowanie różnych standardów księgowych, w szczególności dotyczących rozliczania kosztów w czasie.

Wzrost zysku nie tylko nie jest bezpośrednio związany z tworzeniem wartości dla akcjonariuszy, ale także nie ma bezpośredniego wpływu na stopy zwrotu z akcji. Zmiana cen akcji jest wynikiem zmian oczekiwań co do możliwości tworzenia wartości dla akcjonariuszy przez firmę w przyszłości, dlatego nawet wzrost zysku może prowadzić do spadku wartości przedsiębiorstwa, jeśli skala wzrostu jest poniżej oczekiwań rynku. Z kolei strata księgowa, która nie ma uzasadnienia w przepływach gotówki nie wpływa na ocenę inwestorów przyszłych możliwości tworzenia wartości przez przedsiębiorstwo.

Określanie wartości tworzonej dla akcjonariuszy przez pryzmat zysku odpowiada wycenie firmy na podstawie wartości księgowej. Wartość księgowa odzwierciedla wartość kapitałów własnych przedsiębiorstwa, przez co podlega zmianom na skutek zmian poziomu zysku (skumulowany zysk lub strata zaliczane są do kapitałów własnych). Jednak czynniki takie jak inflacja, zużycie fizyczne i moralne aktywów, kapitał organizacyjny, różnice w kursach rynkowych czy w wycenie zapasów, mogą się przyczyniać do powstania znacznego odchylenia między wyceną księgową a wyceną rynkową przedsiębiorstwa .

Zobacz więcej na temat:

Podziel się