Dolar, a potem długo nic - tak w skrócie wygląda obrót walutami na światowym rynku. Według danych Banku Rozrachunków Międzynarodowych, który monitoruje rynek forex, transakcje w których występuje dolar, stanowią 85 proc. wszystkich rozliczeń. Na drugim miejscu jest euro (39 proc.), na trzecim japoński jen (19 proc.), a na czwartym brytyjski funt (12,9 proc.). Dopiero na kolejnych miejscach znajdują się australijski dolar i frank szwajcarski. Dane statystyczne w tym przypadku sumują się do 200 proc., ponieważ waluty zawsze występują w parach.

Z połączenia pięciu walut powstają cztery najważniejsze dla rynków pary: EUR/USD, GBP/USD, USD/JPY oraz USD/CHF. To właśnie na tych parach odbywa się większość światowej wymiany walutowej i są to najpopularniejsze pary wśród inwestorów indywidualnych. Powód? - Ludzie wybierają główne pary, bo taka jest moda. Ale też dlatego, że najłatwiej o szczegółowe dane i analizy rynkowe - mówi Marek Rogalski, analityk Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska.

Jednak coraz większą popularność zdobywają waluty "egzotyczne", np. udział koreańskiego wona w światowym obrocie w ciągu ostatnich 10 lat wzrósł dwukrotnie. Dostrzegły to polskie biura maklerskie, które dają możliwość obrotu kilkunastoma walutami, nawet w kilkudziesięciu różnych parach.

- Do grona takich mniej popularnych, ale używanych walut możemy zaliczyć także meksykańskie peso, węgierskiego forinta czy wreszcie polskiego złotego. Handel na tych walutach charakteryzuje się podwyższonym ryzykiem ze względu na mniejszą płynność tych rynków - mówi Krzysztof Wołowicz, dyrektor departamentu analiz Domu Maklerskiego TMS Brokers.

Eksperci przestrzegają, że waluta egzotyczna to nie tylko niska płynność, ale też wyższe ryzyko gospodarcze i polityczne na tych rynkach. To z kolei przekłada się na duże wahania kursów walut. Tyle teoria, bo jak pokazują wydarzenia ostatnich tygodni, na pozór ustabilizowana gospodarka europejska także przeżywa silne turbulencje, co odbija się na dużych wahaniach kursu euro.

Które waluty są najciekawszym inwestycyjnym kąskiem? Odpowiedź jest prosta - warto przyjrzeć się walutom tych państw, które mają bogate złoża surowców: węgla, ropy czy miedzi. Może się bowiem okazać, że dana waluta jest w prostej korelacji do danego surowca. Idealnym przykładem może być rosyjski rubel. Na wykresie USD/RUB z ostatnich trzech lat widać wyraźnie, że taniejąca ropa osłabia rubla do dolara i vice versa - droga ropa to silny rubel.

Na taką samą zależność wrażliwe jest meksykańskie peso. Gdy ropa notowała historyczne szczyty w okolicach 150 dol. za baryłkę w 2008 r., za dolara trzeba było płacić ok. 10 peso. Kilka miesięcy później, gdy ropa dołowała, dolar kosztował już blisko 16 peso. Na rynku można znaleźć wiele takich korelacji. Np. wartość południowoafrykańskiego randa związana jest z ceną złota - szacuje się, że RPA może posiadać nawet 40 proc. światowych zasobów tego surowca. A zatem drogie złoto to silny rand.

Inną parą walutową, której kurs zależny jest od surowców, jest dolar australijski i amerykański. - Śledząc informacje dotyczące rynku surowców, jak np. dane z Chin, można odfiltrować liczbę napływających komunikatów wpływających na kurs AUD/USD Na tej parze obserwujemy też niezwykle silne trendy. Dla przykładu, od czasu krachu w 2008 roku dolar australijski zyskał względem dolara amerykańskiego aż 80 proc. - mówi Daniel Kostecki, analityk techniczny rynków finansowych X-Trade Brokers.

Oczywiście, nie można polegać tylko na prostych korelacjach surowcowych. Trzeba pamiętać, że często są one pochodną zachowania się dolara - tani dolar to drożejące surowce.

Dlatego alternatywą dla wymienionych par są waluty rynków wschodzących: brazylijski real, indyjska rupia, turecka lira i polski złoty - to są inwestycyjne hity ostatnich lat. Te waluty mogą być ciekawym sposobem na urozmaicenie inwestycji, jeśli ktoś godzi się na większe spready i mniejszą płynność. Eksperci przestrzegają jednak przed tym, co na wykresach widać za każdym razem, kiedy ze światowej gospodarki zaczynają płynąć niepokojące informacje. - Kiedy na rynku nastroje się pogarszają, inwestorzy uciekają od ryzyka. Efekt jest taki, że najbardziej tracą waluty egzotyczne, a wyprzedaż jest wówczas naprawdę gwałtowna - mówi Marek Rogalski z Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska.