Skomentuj:
Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX
Polski rolnik w unijnej Wspólnej Polityce Rolnej
18.01.2010
, aktualizacja: 18.01.2010 20:36
Jakich reform w unijnej Wspólnej Polityce Rolnej chce Polska? Rząd koncentruje się na dopłatach dla rolników. - A to nie one są najważniejsze - ostrzegają eksperci
ZOBACZ TAKŻE
- KRUS posiadaczy ziemskich (16-03-10, 17:00)
- Najlepiej inwestować w rolnictwo, bo światowe ceny żywności ostro zwyżkują (14-12-09, 14:05)
- Projekt ustawy o GMO krytykują zwolennicy i przeciwnicy (09-02-10, 21:27)
- Polska chce dłużej stosować ciaśniejsze klatki dla kur (22-02-10, 22:16)
- Izby Rolnicze przeciwne szybkiej prywatyzacji rynków hurtowych (19-02-10, 18:04)
- Rząd: Komisja Europejska nie blokuje funduszy Kapitału Ludzkiego (22-01-10, 20:08)
- Unijne dopłaty zabetonowały polską wieś (22-01-10, 20:04)
- Większość słowackich rolników jest na skraju bankructwa (06-01-10, 13:28)
- Rolnicy chętniej się ubezpieczają (22-10-09, 19:53)
- Polska namawia UE do zgody na dalsze dopłaty do zakupu ziemi (19-10-09, 20:49)
- Pieniądze szkodzą polskiej wsi (16-02-10, 14:00)
Wspólną Politykę Rolną trzeba zmienić - unijne rządy wiedzą to od lat. Jest coraz mniej efektywna i horrendalnie kosztowna. Pochłania ponad 30 proc. (43,8 mld euro w 2010 r. - nie licząc funduszy specjalnych), a nie odpowiada na potrzeby konsumentów ani europejskiej gospodarki. To relikt zamierzchłej historii - powstała w latach 60., aby zapewnić Europie samowystarczalność żywnościową.
Tymczasem dziś problemem dla konsumentów jest nie brak żywności, lecz raczej jej nadmiar, gwałtowne wahania cen. I tu WPR jest bezsilna. Kilka miesięcy temu po załamaniu cen mleka rolnicy w kilkunastu krajach UE wylewali mleko na pola i pod urzędami. Ceny mięsa zmieniają się w rytm kolejnych świńskich "górek" i "dołków", czyli za dużej i za małej produkcji wieprzowiny. Nigdzie na świecie cukier nie jest tak drogi jak w Unii.
Coraz więcej unijnej pomocy trafia do garstki rolników obszarników, międzynarodowych koncernów, a nie do kieszeni indywidualnych rolników. Jednym z większych beneficjentów WPR jest brytyjska królowa Elżbieta II, co roku dostająca 500 tys. euro dopłat do swojej "królewskiej farmy".
Rządy UE postanowiły zmienić Wspólną Politykę Rolną. Nowe zasady miałyby wejść w życie wraz z nowym budżetem Unii (na lata 2014-20).
Co zmienić? Część rządów (np. brytyjski) chce, aby rolników wspierać w większym stopniu funduszami z budżetów narodowych, a nie unijnego.
Większość państw jest przeciwna. Dla Polski takie rozwiązanie też byłoby niekorzystne, bo nasz budżet jeszcze długo nie będzie w stanie zaoferować takiego wsparcia, jak np. budżet brytyjski.
Koalicję państw zwolenników status quo montuje Francja.
A jakiej reformy Wspólnej Polityki Rolnej chce Polska? Minister rolnictwa Marek Sawicki: - Najważniejszą sprawą jest uproszczenie systemu dopłat i wyrównanie poziomu płatności we wszystkich krajach UE.
Dziś system dopłat wygląda tak: w Polsce (i w innych nowych państwach członkowskich) dopłaty są przyznawane od hektara. Początkowo, w 2004 r., wynosiły 55 proc. tego, co średnio dostawali farmerzy na Zachodzie. Z każdym rokiem rosły o 5 proc., a od 2008 r. - o 10 proc. rocznie, tak by poziom dopłat na zachodzie UE i u nas teoretycznie mógł się wyrównać. Dziś podstawowa stawka dopłaty do jednego hektara wynosi 506,98 zł.
Jednak w starej Unii dopłaty dla rolników zależą od wielkości produkcji. Przykładowo we Francji gospodarstwa dostają ponad 20 tys. euro, a jedno na dziesięć otrzymuje 50 tys. euro i więcej.
- Jeśli mamy funkcjonować na jednym rynku, to nie może być tak dyskryminującej polityki - przekonuje Sawicki. Ministra boli to, że polscy rolnicy dostają wciąż mniej dopłat niż zachodnioeuropejscy.
Wtórują mu polscy rolnicy. - Wpadliśmy na Wspólną Politykę Rolną jak na minę - skarży się Jerzy Chróścikowski, przewodniczący NSZZ RI "Solidarność". Władysław Serafin, szef Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych: - Czesi chcą zniesienia dopłat, bo bez nich poradziliby sobie, ale polscy, a zwłaszcza francuscy czy niemieccy rolnicy - nie. Nic dziwnego, że w całej UE trwa teraz walka o rozdzielanie dopłat - mówi.
I ministerstwo, i sami polscy rolnicy dają do zrozumienia, że reforma WPR powinna polegać na wprowadzeniu w całej Unii polskiego systemu, gdzie dopłaty daje się od hektara, a nie od wielkości produkcji. - Bo w końcu jak mamy konkurować z francuskimi rolnikami, jeżeli oni biorą dopłaty o 20 proc. większe? - retorycznie pyta Serafin.
Eksperci ostrzegają jednak, że to uporczywe koncentrowanie się na dopłatach to poważny błąd. - W Polsce stworzono pozór, że całe rolnictwo zależy od dopłat i właśnie na nich opiera się cała Wspólna Polityka Rolna - mówi prof. Katarzyna Duczkowska-Małysz, ekspert w dziedzinie rolnictwa i obszarów wiejskich z SGH.
Jej zdaniem, nawet jeśli poziom dopłat będzie w całej UE taki sam - to nie wpłynie to znacząco na sytuację rolnictwa. Jedyny efekt będzie taki, że na wieś popłynie jeszcze więcej "wsparcia socjalnego" - bo tak Duczkowska-Małysz traktuje dopłaty bezpośrednie. Łatwo znaleźć dowód na to, że dopłaty to pomoc socjalna, a nie narzędzie rynkowe: obecnie ponad 1,4 mln gospodarstw bierze dopłaty, a tylko 340-360 tys. wytwarza żywność na rynek. - Pozostając przy dopłatach do ziemi, obniżamy tylko możliwości rozwoju tych nowoczesnych gospodarstw - przekonuje Duczkowska-Małysz i przypomina, że sytuacja francuskich rolników nie jest wyłącznie zasługą wysokości dopłat, ale wydajności pracy, promocji, przedsiębiorczości, liczenia dochodów przez rolników itd.
Zdaniem Duczkowskiej-Małysz dopłaty o charakterze socjalnym powinny wygasać. - Wyrównanie poziomu dopłat nie zrobi z nas Ameryki. To jest zły kierunek. Powinniśmy myśleć o wysokości produkcji, efektywności gospodarstw - dodaje Duczkowska-Małysz.
Czy te argumenty trafią do rządu?
Minister Sawicki zapowiada zorganizowanie na początku lutego konferencji ministrów rolnictwa państw unijnych, których chce w Warszawie przekonywać do swojego stanowiska.
Tymczasem dziś problemem dla konsumentów jest nie brak żywności, lecz raczej jej nadmiar, gwałtowne wahania cen. I tu WPR jest bezsilna. Kilka miesięcy temu po załamaniu cen mleka rolnicy w kilkunastu krajach UE wylewali mleko na pola i pod urzędami. Ceny mięsa zmieniają się w rytm kolejnych świńskich "górek" i "dołków", czyli za dużej i za małej produkcji wieprzowiny. Nigdzie na świecie cukier nie jest tak drogi jak w Unii.
Coraz więcej unijnej pomocy trafia do garstki rolników obszarników, międzynarodowych koncernów, a nie do kieszeni indywidualnych rolników. Jednym z większych beneficjentów WPR jest brytyjska królowa Elżbieta II, co roku dostająca 500 tys. euro dopłat do swojej "królewskiej farmy".
Rządy UE postanowiły zmienić Wspólną Politykę Rolną. Nowe zasady miałyby wejść w życie wraz z nowym budżetem Unii (na lata 2014-20).
Co zmienić? Część rządów (np. brytyjski) chce, aby rolników wspierać w większym stopniu funduszami z budżetów narodowych, a nie unijnego.
Większość państw jest przeciwna. Dla Polski takie rozwiązanie też byłoby niekorzystne, bo nasz budżet jeszcze długo nie będzie w stanie zaoferować takiego wsparcia, jak np. budżet brytyjski.
Koalicję państw zwolenników status quo montuje Francja.
A jakiej reformy Wspólnej Polityki Rolnej chce Polska? Minister rolnictwa Marek Sawicki: - Najważniejszą sprawą jest uproszczenie systemu dopłat i wyrównanie poziomu płatności we wszystkich krajach UE.
Dziś system dopłat wygląda tak: w Polsce (i w innych nowych państwach członkowskich) dopłaty są przyznawane od hektara. Początkowo, w 2004 r., wynosiły 55 proc. tego, co średnio dostawali farmerzy na Zachodzie. Z każdym rokiem rosły o 5 proc., a od 2008 r. - o 10 proc. rocznie, tak by poziom dopłat na zachodzie UE i u nas teoretycznie mógł się wyrównać. Dziś podstawowa stawka dopłaty do jednego hektara wynosi 506,98 zł.
Jednak w starej Unii dopłaty dla rolników zależą od wielkości produkcji. Przykładowo we Francji gospodarstwa dostają ponad 20 tys. euro, a jedno na dziesięć otrzymuje 50 tys. euro i więcej.
- Jeśli mamy funkcjonować na jednym rynku, to nie może być tak dyskryminującej polityki - przekonuje Sawicki. Ministra boli to, że polscy rolnicy dostają wciąż mniej dopłat niż zachodnioeuropejscy.
Wtórują mu polscy rolnicy. - Wpadliśmy na Wspólną Politykę Rolną jak na minę - skarży się Jerzy Chróścikowski, przewodniczący NSZZ RI "Solidarność". Władysław Serafin, szef Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych: - Czesi chcą zniesienia dopłat, bo bez nich poradziliby sobie, ale polscy, a zwłaszcza francuscy czy niemieccy rolnicy - nie. Nic dziwnego, że w całej UE trwa teraz walka o rozdzielanie dopłat - mówi.
I ministerstwo, i sami polscy rolnicy dają do zrozumienia, że reforma WPR powinna polegać na wprowadzeniu w całej Unii polskiego systemu, gdzie dopłaty daje się od hektara, a nie od wielkości produkcji. - Bo w końcu jak mamy konkurować z francuskimi rolnikami, jeżeli oni biorą dopłaty o 20 proc. większe? - retorycznie pyta Serafin.
Eksperci ostrzegają jednak, że to uporczywe koncentrowanie się na dopłatach to poważny błąd. - W Polsce stworzono pozór, że całe rolnictwo zależy od dopłat i właśnie na nich opiera się cała Wspólna Polityka Rolna - mówi prof. Katarzyna Duczkowska-Małysz, ekspert w dziedzinie rolnictwa i obszarów wiejskich z SGH.
Jej zdaniem, nawet jeśli poziom dopłat będzie w całej UE taki sam - to nie wpłynie to znacząco na sytuację rolnictwa. Jedyny efekt będzie taki, że na wieś popłynie jeszcze więcej "wsparcia socjalnego" - bo tak Duczkowska-Małysz traktuje dopłaty bezpośrednie. Łatwo znaleźć dowód na to, że dopłaty to pomoc socjalna, a nie narzędzie rynkowe: obecnie ponad 1,4 mln gospodarstw bierze dopłaty, a tylko 340-360 tys. wytwarza żywność na rynek. - Pozostając przy dopłatach do ziemi, obniżamy tylko możliwości rozwoju tych nowoczesnych gospodarstw - przekonuje Duczkowska-Małysz i przypomina, że sytuacja francuskich rolników nie jest wyłącznie zasługą wysokości dopłat, ale wydajności pracy, promocji, przedsiębiorczości, liczenia dochodów przez rolników itd.
Zdaniem Duczkowskiej-Małysz dopłaty o charakterze socjalnym powinny wygasać. - Wyrównanie poziomu dopłat nie zrobi z nas Ameryki. To jest zły kierunek. Powinniśmy myśleć o wysokości produkcji, efektywności gospodarstw - dodaje Duczkowska-Małysz.
Czy te argumenty trafią do rządu?
Minister Sawicki zapowiada zorganizowanie na początku lutego konferencji ministrów rolnictwa państw unijnych, których chce w Warszawie przekonywać do swojego stanowiska.
Zobacz także:
- Kup licencję
-
Ocena:
- słabe
- nic specjalnego
- dobre
- bardzo dobre
- znakomite
7 głosów
