Kiedy pod koniec 2008 r. świat pogrążył się w kryzysie finansowym, rządy połowy państw UE pospieszyły z programami wspierania sprzedaży samochodów. Nasz rząd jako jedyny poszedł pod prąd i w błyskawicznym tempie podniósł podatek akcyzowy od samochodów z silnikami o pojemności 2 l i więcej.
Od 2009 r. stawka tego podatku wzrosła z 13,6 do 18,6 proc. wartości auta. Nie zmieniono akcyzy na auta z silnikami do 2 l, która wynosi 3,1 proc. wartości samochodu.
Rząd zapowiedział, że na podwyżce podatku od aut zarobi 120 mln zł i przekaże je wraz z pieniędzmi z podwyżki akcyzy na alkohol na specjalną Rezerwę Solidarności Społecznej. Pieniądze z Rezerwy miały być wydawane w czasie kryzysu na tak szczytne cele, jak dożywianie
dzieci albo pomoc rodzinom żyjącym poniżej progu ubóstwa.
W połowie zeszłego roku w ramach oszczędności rząd zlikwidował Rezerwę Solidarności Społecznej. Ile pieniędzy do tego czasu wpłynęło na konto Rezerwy? - To nie było konto, lecz rezerwa celowa w
budżecie - powiedziała "Gazecie" rzeczniczka Ministerstwa Finansów Magdalena Kobos.
A ile faktycznie fiskus zarobił na podwyżce akcyzy na
samochody? Nie sposób ustalić, bo Ministerstwo Finansów twierdzi, że nie ma takich danych. - Wpływy z podatku akcyzowego od samochodów osobowych księgowane są na tym samym rachunku bankowym dla wszystkich samochodów, niezależnie od ich wieku i pojemności silnika - poinformowała "Gazetę" Sylwia Stelmachowska z biura prasowego resortu finansów. To zaskakujące, bo latem zeszłego roku Ministerstwo Finansów podało nam, ile w pierwszym półroczu 2009 r. pobrano akcyzy na auta z silnikami do 2 l i z silnikami ponad 2 l. Stelmachowska nie wyjaśniła, dlaczego nie ma takich danych za cały rok.
- Podejmuje się decyzje o podwyżce podatków, nie mając narzędzi do kontroli, jakie są konsekwencje tych decyzji. To dlatego Polacy kupują teraz 270 tys. nowych aut rocznie, choć na początku dekady kupowali ich ponad pół miliona - ironizuje Wojciech Drzewiecki, szef firmy doradczej Samar. Według Samaru po podwyżce akcyzy w zeszłym roku koncerny sprzedały w Polsce 18 tys. 674 nowe auta z silnikami powyżej 2 l, czyli o 2,2 tys. sztuk mniej niż w 2008 r. Po nosie dostała fabryka Toyoty w Jelczu-Laskowicach, gdzie Japończycy produkują nowoczesne, ekologiczne silniki Diesla o pojemności ponad 2 l.
W ogóle trudno ocenić, ile fiskus zarabia na akcyzie na samochody.
Wczoraj Ministerstwo Finansów ogłosiło, że w 2009 r. podatek akcyzowy od aut sprowadzonych z UE i importowanych spoza UE wyniósł 517,7 mln zł. Szkopuł w tym, że na początku marca fiskus informował "Gazetę", że przez trzy pierwsze kwartały zeszłego roku miał ponad 940 mln zł wpływów z akcyzy na auta sprowadzone z zagranicy - czyli więcej niż w ogłoszonych teraz danych za cały rok.
Są też zaskakujące rozbieżności między danymi Ministerstwa Finansów i izb celnych. Izbie z Poznania Ministerstwo Finansów przypisuje za zeszły rok ok. 82,6 mln zł akcyzy na auta sprowadzone z zagranicy. Natomiast sama poznańska Izba Celna poinformowała "Gazetę", że w 2009 r. tylko w ramach obrotu wewnątrzwspólnotowego (w ramach UE) pobrała ok. 228,9 mln zł akcyzy.
Izbie Celnej w
Warszawie za zeszły rok fiskus przypisuje 66,5 mln zł z akcyzy na auta z zagranicy. "Gazecie" zaś ta izba podała, że w 2009 r. naliczyła 66,9 mln zł akcyzy na auta spoza UE i ponad 593 mln zł na auta z UE.
W zeszłym roku na zakupy nowych aut do Polski chętnie wybierali się cudzoziemcy. Bo z powodu niskiego kursu złotego do euro nowe auta w Polsce po przeliczeniu z euro na złote kosztowały nawet kilka tysięcy euro mniej niż np. w Niemczech. Na dodatek za stare
auto oddane na złom w Niemczech tamtejsi kierowcy dostawali od rządu w Berlinie 2,5 tys. euro premii na nowy pojazd - także z salonu w Polsce. Opłacało się je kupić, bo podatki od aut są w Niemczech niższe niż w Polsce, a nasz fiskus zwraca akcyzę za auto wywiezione do rejestracji za granicę. Ile akcyzy zwrócono w zeszłym roku? Ministerstwo Finansów poinformowało nas, że nie ma takich danych. Z informacji, jakie dostaliśmy od 11 z 16 izb celnych w kraju, wynika, że zwróciły ponad 39 mln zł akcyzy na auta.
