Jest to urzędowe obniżenie wartości waluty krajowej, przeprowadzone przez odpowiednio do tego powołane władze monetarne. Mechanizm działania dewaluacji pieniądza polega na obniżeniu wartości waluty krajowej poprzez podwyższeniu
kursu walutowego. W wyniku dewaluacji pieniądza wzrasta cena waluty zagranicznej, czyli na jednostkę waluty obcej trzeba wydać więcej waluty krajowej.
Zjawiskiem przeciwnym do aprecjacji jest
deprecjacja. Dewaluacja pieniądza jest zabiegiem mającym na celu poprawę konkurencyjności krajowego eksportu i jest przeprowadzana m.in. podczas ataków spekulacyjnych na krajową walutę. Towary przeznaczone na eksport są tańsze, co powoduje jego wzrost. Import zaś staje się mniej opłacalny i jego wielkość spada. Dewaluację pieniądza wprowadza się, gdy państwo boryka się z problemem długotrwałego deficytu w
bilansie płatniczym.
Wpływając na poprawienie konkurencyjności eksportu, państwo niweluje ujemny bilans płatniczy. Skutkiem ubocznym wprowadzenia dewaluacji pieniądza jest rosnąca inflacja, spowodowana wzrostem cen dóbr importowanych, co w długim okresie niekorzystnie wpływa na rozwój gospodarczy kraju. Zabiegiem przeciwnym do dewaluacji jest
rewaluacja.
Załóżmy, że pierwotny kurs USD/PLN wynosi 4,00 zł. Dewaluacja waluty krajowej o 25 proc. oznacza wzrost kursu do 5 zł, zatem tanieje eksport, a drożeje import. Początkowo, za towar o wartości 100 zł trzeba było za granicą zapłacić 25 dolarów. Po dewaluacji, zagraniczny inwestor zapłaci już tylko 20 dolarów, zaś za towar importowany o wartości 100 dolarów krajowy inwestor zapłaci o 100 zł więcej. W ten sposób państwo neutralizuje deficyt w bilansie płatniczym.
Oprac. Paulina Sojczyńska