Paweł Szelest wykopał na łące pod Warszawą rękojeść miecza, chochlę i tajemniczy przedmiot o nieznanym przeznaczeniu. Zgodnie z prawem, oddał przedmioty konserwatorowi zabytków. I słuch po nich zaginął.
Odwaga, zasługi na polu walki czy jeszcze coś innego? Genetycy odkryli, co decydowało o pozycji społecznej wśród wojowników z euroazjatyckiego stepu.
Zdjęcia szpiegowskie z czasów Zimnej Wojny pomogły odnaleźć naukowcom wielkie dzieło starożytnych inżynierów. Uczeni wytropili także, że rosyjskie satelity zakłócają GPS nad Bałtykiem. I odkryli nowy gatunek ośmiornicy. Zapraszam na przegląd ostatnich odkryć naukowych.
Naukowcy pobrali z mumii Ötziego wymazy i próbki tkanek. Znaleźli w nich bogaty mikrobiom, w tym lodowcowe drożdże.
Mężczyzna, który zginął podczas erupcji Wezuwiusza w 79 r. n.e., miał przy sobie torbę z wyposażeniem medycznym. Archeolodzy prześwietlili gipsowy odlew ciała.
Rzymscy legioniści należeli do najlepiej zorganizowanych i najlepiej odżywionych grup w Imperium. Mimo to regularnie zmagali się z chorobami jelitowymi. Naukowcy z Polski zajrzeli do ich nocników.
Wyprawy do Doliny Królów już 2 tys. temu były turystycznym hitem. Badacze odkryli największy zbiór indyjskich wizytówek wydrapanych na ścianach grobowców.
Na dnie oceanów znajdują się zatopione miasta, starożytne porty, wraki statków, rzeźby, narzędzia codziennego użytku, religijne artefakty i pozostałości po dawnym handlu. Niektóre z nich mogą zniknąć jeszcze za naszego życia.
Wchodzenie w emocjonalne spory na platformach antyspołecznościowych może jedynie niezdrowo podnieść ciśnienie.
Magazyn "Archeologia Żywa" ogłosił zwycięzców szóstej edycji rankingu Archeologicznych Sensacji 2025. Dominują naukowcy z Centrum Archeologii Podwodnej UMK w Toruniu.
Archeolodzy odkryli je w Grecji. Kto się nimi posługiwał?
Kościany retuszer, który odkryli archeolodzy, służył do ostrzenia narzędzi kamiennych. Ma aż 480 tys. lat. Kto go stworzył?
Naukowcy z Australii i Indonezji odkryli je na wyspie Muna w Indonezji. To obrys dłoni mający co najmniej 67,8 tys. lat.
Prastare kamienne groty ze śladami trucizn naukowcy odkryli w Afryce Południowej.
Około 5500 lat temu ludność kultury pucharów lejkowatych zaczęła budować na Kujawach grobowce w formie ziemnych nasypów, otoczone wielotonowymi głazami. Imponujące budowle są starsze niż egipskie piramidy, czy słynny krąg megalityczny w Stonehenge.
Naukowcy znaleźli najstarsze ślady krzesania ognia. O odkryciu informuje najnowsze "Nature".
Łódź z wojownikami wypłynęła z wybrzeża Bałtyku, by zaatakować duńską wyspę Als. Jeden z nich zostawił odcisk palca w smole, którą uszczelniono deski łodzi.
Zakończenie prac konserwatorskich przy sławkowskiej Wikarówce zbiegło się ze smutną informacją o śmierci wybitnego archeologa Jacka Pierzaka.
Neolityczne instrumenty z muszli były głośne jak młot pneumatyczny. Mieszkańcom Półwyspu Iberyjskiego służyły prawdopodobnie do przekazywania ważnych informacji. Ale nie tylko.
Rapa Nui, zwana też Wyspa Wielkanocną, kilkaset lat temu była porośniętą potężnymi palmami zieloną oazą pośrodku Pacyfiku. Ten rajski krajobraz zrujnowała plaga gryzoni.
Jest z żelaza, obosieczny, rytualnie przełamany. Zimą został znaleziony na Jurze, po konserwacji wrócił do Muzeum Częstochowskiego. Według specjalistów ma 1500-1700 lat, ale gdzie powstał i kto go używał, trudno dziś ustalić.
Ostrów Lednicki wciąż odkrywa nowe tajemnice przed badaczami. Jednym z największych sukcesów 2025 roku są cztery wczesnośredniowieczne włócznie. - Ten sezon miał być spokojny, a okazał się jednym z najbardziej emocjonujących w ostatnich latach - mówią archeolodzy podwodni.
Rzadkie narzędzie do trepanacji czaszki i ślady odlewnictwa żelaza odkryli archeolodzy na stanowisku "Łysa Góra" na Mazowszu. Wśród grupy Celtów, którzy przybyli w te okolice, prawdopodobnie były osoby, trudniące się medycyną i kowalstwem - skomentował kierownik badań dr Bartłomiej Kaczyński.
Archeolodzy znaleźli reliefy przedstawiające ludzi, wielbłądy, gazele, tury, kozice i konie. Wizerunki mają naturalne rozmiary.
W Sławkowie montowali przyłącze gazowe, a odkryli mury z XIII wieku. Dzięki Janowi Długoszowi wiemy, do kogo należała "potężna budowla".
Archeolodzy dokonali drugiego niezwykłego odkrycia na trasie budowanego gazociągu Latkowo-Wrzosy. W Borkowie pod Inowrocławiem odnalezione zostało cmentarzysko datowane na X wiek naszej ery. To może być pochówek opisanych przez Ibn Jakuba słynnych wojów Mieszka I.
Rozpoczęły się prace archeologiczne na Starym Mieście w Czeladzi. Samorząd ma śmiały projekt odbudowy średniowiecznych murów obronnych.
Nasi słowiańscy przodkowie przybyli z "Ukrainy" i w VI-VIII w. rozlali się po całej Europie Środkowej i Południowej - twierdzą uczeni w najnowszym wydaniu "Nature", jednego z najbardziej prestiżowych periodyków naukowych na świecie.
Odkryte na budowie drogi S8 cmentarzysko kultury unietyckiej jest sprzed 2 tys. lat p.n.e., ślady neolitycznego osiedla rolniczego - sprzed 4 tys. lat p.n.e.
W płytkim grobie zbiorowym na głębokości kilkudziesięciu centymetrów większość ofiar leżała twarzą do ziemi, a niektóre jedna na drugiej. Przy szkieletach znajdowały się rzeczy osobiste takie jak różańce, medaliki i obrączki.
Znalezisko dotyczy tzw. grupy olsztyńskiej, 1500 lat temu zamieszkującej dzisiejsze tereny Warmii i Mazur.
Kolejne niezwykłe znalezisko w Wiśle w Warszawie. Tym razem jest nim grenadiera z XVIII wieku. Wyjaśniamy, jak to możliwe, że w rzece wciąż znajdują się tak stare przedmioty.
Głowę dziewczyny, oddzieloną od reszty ciała, pochowano twarzą do ziemi. Antropolożka z Łodzi zrekonstruowała jej czaszkę. Dzięki temu dowiemy się, jak wyglądała tragicznie zmarła 15-latka.
Archeolodzy z Instytutu Archeologii UMK wrócili na teren dawnego cmentarzyska w Pniu pod Bydgoszczą. Jak się okazuje, słynny grób "wampirzycy" Zosi to nie jedyny zagadkowy pochówek młodej osoby w tej starej nekropolii.
W centrum Gdańska archeolodzy odkryli XIII-wieczną płytę nagrobną z wizerunkiem rycerza. Czy są pod nią ludzkie szczątki?
Ślady kultury pomorskiej i łużyckiej zawierają kurhany odkryte w czasie budowy gdyńskiej obwodnicy. Trwają teraz wyjątkowe badania starożytnych pochówków.
Miłośnik lokalnej historii odkrył w lesie koło Iławy wczesnośredniowieczny trzewik. To dolne okucie pochwy miecza sprzed ponad tysiąca lat.
A w zasadzie kawałek twarzy. Kości twarzowej części czaszki sprzed 1,4-1,1 mln lat archeolodzy odkryli w jaskini Sima del Elefante w północnej Hiszpanii.
Nowo odkryte kościane narzędzia są o ponad milion lat starsze od tych, które dotąd uważano za najdawniejsze.
Na Jurze odkryliśmy rzymski miecz sprzed blisko 2 tys. lat - ogłosili poszukiwacze ze Stowarzyszenia Inventum. Przekazali go Muzeum Częstochowskiemu. - Niezwykle cenny, z III-IV wieku, z okresu wpływów rzymskich - uściślają archeolodzy. Obiecują, że po konserwacji pokażą go na wystawie.
Copyright © Wyborcza sp. z o.o.
Dzisiejsza gazeta (e-wydanie)
