Pewnego dnia, kiedy mamy nie było w domu, dzieciaki z podwórka zaczęły powtarzać nieznane mi dotychczas słowo "powstanie" i z przerażeniem zrozumiałem, że już któryś z kolei dzień ona z Warszawy nie wraca.
Tuż po rocznicy wybuchu powstania warszawskiego odeszła kolejna bohaterka tamtego zrywu - Maria Kowalska ps. "Myszka". Opiekowała się rannymi w szpitalach polowych na Mokotowie. Po kapitulacji znalazła się w obozie koncentracyjnym KL Stutthof. W przyszłym miesiącu skończyłaby 101 lat.
W dniu otwarcia przebudowanego kwartału ulic Złotej, Zgoda, Sienkiewicza i Jasnej, kilka kilometrów dalej odbył się wyjątkowy pogrzeb. Na Cmentarzu Powstańców Warszawy pochowano odkryte w trakcie tej inwestycji szczątki ofiary niemieckiego bombardowania z sierpnia 1944 roku.
"Interesowały ich tylko wódka, złote pierścionki i kobiety. Oni nie patrzyli, czy to nauczycielka, żona fabrykanta, czy wiejska dziewczyna pracująca jako pomoc domowa. Wyszarpywali z tłumu ofiary i nie miało znaczenia, że to staruszka, mała dziewczynka czy rodząca kobieta". Rozmowa z Anną Augustyniak, autorką książki "Zieleniak".
1 sierpnia mieszkańcy Będzina udostępniali sobie jedno zdjęcie, mnożąc przy tym komentarze pełne oburzenia.
- Prezes zupełnie stracił posłuch - mówią w Nowej Nadziei. Akcję w Berlinie w rocznicę wybuchu powstania warszawskiego zignorowały najważniejsze twarze jego ugrupowania.
Z okazji 82. rocznicy Godziny "W" powstała wyjątkowa produkcja, która przełamuje barierę językową. O zrywie Warszawy w 1944 r. opowiada po wietnamsku.
Trwa bój o przeszłość. Na prawicy biją się o to, kto wyciągnie z przeszłości głębsze traumy, kto szybciej podsyci nienawistne emocje.
Warszawa uczciła 82. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego. O godz. 17, w Godzinę "W", miasto zatrzymało się na minutę ciszy. Zawyły syreny, zabrzmiały dzwony, a mieszkańcy oddali hołd powstańcom i ofiarom zrywu z 1944 roku. Główne uroczystości odbyły się m.in. na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, przy pomniku Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej oraz w miejscach pamięci na Woli i Mokotowie. W obchodach uczestniczyli przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, kombatanci, mieszkańcy oraz tysiące osób zgromadzonych w centrum miasta.
Z umieszczonej na ścianie budynku dawnego Orbisu tablicy upamiętniającej cywilne ofiary powstania warszawskiego zniknęły wreszcie grafficiarskie kulfony. Konserwatorzy usunęli je tuż przed 82. rocznicą wybuchu zrywu.
W tegorocznych obchodach uczestniczyła jedynie garstka powstańców. Spośród kilkudziesięciu tysięcy, którzy ruszyli do walki 82 lata temu, dziś żyje tylko 225 weteranów. Po raz pierwszy na uroczystości nie było Wandy Traczyk-Stawskiej, zwróciła się do zebranych z nagrania z przejmującym apelem.
- Świat nie będzie lepszy, świat nie będzie dobry, jeśli dyktatorów, morderców i zwyrodnialców nie będzie rozliczał z tego, co zrobili - mówił Karol Nawrocki w 82. rocznicę wybuchu powstania warszawskiego. Prezydent mówił o nierozliczonych zbrodniach rzezi Woli.
Czy losy mieszkańców stolicy w czasie II wojny światowej można opowiedzieć analizując ich stroje? Tego zadania podjęło się Muzeum Powstania Warszawskiego. Na swojej nowej wystawie czasowej przedstawiło ewolucję Warszawiaków - od przedwojennej elegancji i szyku, poprzez okupacyjną zaradność, aż po powstańczy mundur.
- Chciałabym prosić wszystkich mieszkańców Warszawy, żeby ten jeden dzień, 1 sierpnia, był pamięcią wypełniony o tych, którzy stanęli do walki w powstaniu warszawskim - mówi 99-letnia uczestniczka tego zrywu Wanda Traczyk-Stawska.
Dziś chcę pamiętać o wszystkich kobietach i dzieciach, którym wojna zabrała więcej niż pięć lat. Myślę o tych, które nie mogły opowiadać, które milczały. O kobietach z Zieleniaka, które nie przeżyły, i o tych, które przetrwały, ale zamilkły.
W przeddzień 82. rocznicy wybuchu powstania warszawskiego na stołecznym Placu Krasińskich oddano cześć poległym i pomordowanym uczestnikom zrywu niepodległościowego. Prezydent RP Karol Nawrocki zaznaczył, że nie był to impulsywny romantyzm, ale wyraz pragnienia wolności.
Józef Oppenheim (1887-1946), Warszawiak z urodzenia, góral z ducha i pasji. Z Tatrzańskim Ochotniczym Pogotowiem Ratunkowym związał kawał życia. Podczas wojny wrócił do okupowanej Warszawy.
Napisał: "Jadę w nieznane, proszę zawiadomić matkę lub narzeczoną". Karteczkę, którą Henryk wyrzucił z pociągu, Maria przez kilkadziesiąt lat nosiła w portfelu.
Pamięć o powstaniu warszawskim nie umiera, są jednak historie, które zacierają się w pamięci. Historię powstańca Mariana Marciniuka, pseudonim "Orlik" chcemy ocalić od zapomnienia. Jego wnuk opowiedział nam nie tylko o życiu dziadka, lecz także domowej legendzie.
"Napisałam wiele artykułów o przemocy wojennej. Wydawało mi się, że już wszystkie brudy świata poznałam, że wiem, czym jest przemoc seksualna. A tu okazało się, że wcale nie. Bo nagle zderzyłam się z taką potwornością i okrucieństwem, z takim złem, że nie umiałam sobie z tym poradzić" - mówi Anna Augustyniak, autorka książki "Zieleniak".
Każdego dnia fotoedytorzy "Gazety Wyborczej" oglądają setki, a bywa, że tysiące zdjęć z kraju i ze świata. Tylko niewielki ułamek z nich ilustruje potem wydarzenia opisywane przez naszych dziennikarzy. Wiele wspaniałych fotografii nie ma szansy zaistnieć w serwisie Wyborcza.pl czy papierowym wydaniu "Wyborczej". A szkoda, by przepadły. Dlatego wybraliśmy dla Was zdjęcia, które nas dziś zachwyciły, zaciekawiły, zainspirowały lub po prostu wpadły nam w oko.
Anna Świrszczyńska ufała mu bezgranicznie. Manipulował nią, ale tego nie dostrzegała. Współcześnie coś takiego nazywa się współuzależnieniem.
Dwa dni przed 82. rocznicą wybuchu powstania warszawskiego garstka żyjących weteranów tego zrywu spotkała się z prezydentami Polski i Warszawy. Karol Nawrocki i Rafał Trzaskowski złożyli deklaracje o zachowaniu pamięci o bohaterach 1944 r.
Obchody 82. rocznicy Powstania Warszawskiego oznaczają zmiany w ruchu w kilku częściach Warszawy. Najwięcej utrudnień będzie w sobotę 1 sierpnia, m.in. w Śródmieściu, na Woli i koło Cmentarza Wojskowego na Powązkach. Kierowcy muszą się też liczyć z zakazami parkowania i przemarszami.
Żeby do niego dotrzeć, trzeba zejść dwa piętra pod ziemię, pokonać troje ciężkich pancernych drzwi i gmatwaninę piwnicznych pomieszczeń. Trud się opłaca. Na końcu labiryntu jest wnętrze, które przenosi nas w czasie do ogarniętej powstaniem Warszawy.
Muzeum Powstania Warszawskiego wzbogaciło się o ponad 2,3 tys. dokumentów i pamiątek po Cyprianie Odorkiewiczu "Krybarze". Są bezcennym świadectwem życia słynnego dowódcy powstańczych oddziałów na Powiślu.
Koncerty, spektakl teatralny, gra miejska, wystawy... Muzeum Powstania Warszawskiego zaprasza na dziesiątki wydarzeń, które przygotowało z okazji 82. rocznicy powstania warszawskiego. Początek już w sobotę 25 lipca.
Muzeum Powstania Warszawskiego szykuje wyjątkowe muzyczne wydarzenie z okazji 82. rocznicy zrywu z 1944 r. Zaprosiło do współpracy Błażeja Króla, który stworzył album "Łączy nas...". Płyta ukaże się 25 lipca. Tego samego dnia utwory z tego krążka zabrzmią na koncercie w muzealnym Parku Wolności.
Irena Paśnik, bohaterka Warszawy odeszła na wieczną wartę - poinformował prezydent Rafał Trzaskowski. Sanitariuszka i łączniczka Pułku "Baszta" zmarła w wieku 100 lat.
3 czerwca 2026 r., w wieku 102 lat, odeszła Teresa Irena Głuchowska ps. "Bibi", żołnierz Armii Krajowej, uczestniczka Powstania Warszawskiego. O jej śmierci poinformowały w czwartek Wojska Ochrony Terytorialnej w mediach społecznościowych.
Lubiła wspominać, miała poczucie humoru. Z tych opowieści zapamiętałam, że przyjaźń była dla niej ważna i była czymś prostym i oczywistym, a zarazem pięknym - mówi o bohaterce Powstania członkini kampanii BohaterON.
Była łączniczką podczas Powstania Warszawskiego. O jej śmierci poinformowało Muzeum Powstania Warszawskiego.
Oficer AK przez 82 lata nie miał tożsamości. Naukowcy z Zielonej Góry złamali szyfry AK-owskiego wywiadu. Historycy przyznają, że to odkrycie przypomina rozszyfrowanie niemieckiej Enigmy przez polskich matematyków.
Żołnierze strzelają, kradną, gwałcą, bo w ten sposób terroryzuje się ludność cywilną. To nie jest ani eksces, ani skandal zła, tylko precyzyjnie zaplanowane i zrealizowane działanie; plan, który się powiódł.
Instytut Pamięci Narodowej domaga się ukarania sprawców aktu wandalizmu na Kopcu Powstania Warszawskiego, który miał polegać na dewastacji krzyży. Warszawski Zarząd Zieleni odpowiada, że "zadziałała na nie siła natury".
"Stanowi na terenie Warszawy jeden z nielicznych już przykładów fabryki śródmiejskiej o zachowanych gabarytach, relacjach przestrzennych i widokowych" - stwierdził wojewódzki konserwator zabytków Marcin Dawidowicz obejmując ścisłą ochroną zespół budynków przy ul. Hożej 51.
W poniedziałek 23 lutego na Starych Powązkach odbędzie się pogrzeb Henryki Łucji Kossakowskiej. Była łączniczką w powstaniu warszawskim, a po wojnie jedną z najważniejszych postaci polskiej scenografii. Stworzyła setki kostiumów i dekoracji teatralnych.
Karę finansową nałożył wojewódzki konserwator zabytków na właściciela terenu byłych Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Pruszkowie, gdzie w 1944 r. Niemcy urządzili obóz przejściowy dla wygnanej z Warszawy ludności cywilnej. Historyczne budynki ulegają postępującej degradacji.
Potomkowie powstańców warszawskich najpierw zadbali o odsłonięcie kilku tablic pamiątkowych, a teraz wywalczyli jedną z najdłuższych i najdziwniejszych nazw ulic w Warszawie. - Jak to się zmieści w Miejskim Systemie Informacji? - pytali radni i nie mogli się doliczyć liter w aż ośmiu wyrazach.
Janina Rożecka "Dora", sanitariuszka w powstaniu warszawskim, Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata i przez kilkadziesiąt lat pracownica żoliborskiego liceum im. Sempołowskiej, zmarła w wieku 104 lat.
Copyright © Wyborcza sp. z o.o.